Praktijkvoorbeeld van hoe EU-duurzaamheidsregels uitpakken voor een middelgroot metaalbewerkingsbedrijf - case gebaseerd op data september 2025 (onder voorbehoud).
Disclaimer
Dit document is een praktisch overzicht, geen juridisch advies. Regels en drempels kunnen nog wijzigen. Dit voorbeeld is puur ter inspiratie en kan nog wijzigen. Raadpleeg altijd de officiële teksten van de Europese Commissie en nationale autoriteiten voor bindende informatie.
Het bedrijf
Bedrijfsprofiel:
- 150 werknemers
- €100 miljoen jaaromzet
- Activiteiten: CNC-snijden en lassen van staalplaten tot constructie-elementen
- Staalinkomst: Nederlandse handelaren (MCB, Thyssen, etc.) - geen directe import van buiten de EU
- Bedrijfsmodel: staalplaten inkopen, bewerken via CNC en lassen, afgewerkte elementen verkopen
Wat we onderzoeken
Twee EU-regels gelden voor dit bedrijf op basis van huidige wetgeving en bedrijfskenmerken.
1. DPP (digitaal productpaspoort)
Waarom dit geldt
Juridische basis: EU-verordening voor duurzaam productontwerp (ESPR) 2024/1781, artikelen 8-9. IJzer- en staalproducten die op de EU-markt worden gebracht hebben digitale paspoorten nodig, ongeacht bedrijfsgrootte of inkoopwijze.
Bedrijfstrigger: Het verwerken van staalplaten tot constructie-elementen creëert “producten met ijzer en staal” die onder ESPR artikel 2(1) vallen. Verkoop hiervan in de EU activeert DPP-verplichtingen.
Benodigde gegevens
Bedrijven moeten gegevens vastleggen over staalinkomst, bewerkingsprocessen, productspecificaties, CO2-voetafdrukberekeningen en digitale implementatie.
Staalinkomstgegevens omvatten:
- Identificatie van leveranciers zoals MCB en Thyssen met exacte vestigingslocaties
- Staalsoort-specificaties en chemische samenstelling per partij
- Percentage gerecycled materiaal in oorspronkelijk staal
- CO2-voetafdrukgegevens van staalproductie geleverd door toeleveranciers
Bewerkingsprocessen vereisen bijhouden van:
- Energieverbruik voor CNC-snijden gemeten als kWh per bewerkt onderdeel
- Energieverbruik voor lasoperaties als kWh per verbinding of element
- Faciliteitsoverhead proportioneel toegerekend aan producten
- Waterverbruik tijdens bewerkingsprocessen
Productspecificaties bevatten:
- Eindgewicht en afmetingen van elk producttype
- Oppervlaktebehandelingen toegepast tijdens bewerking
- Verwachte levensduur in constructietoepassingen
- Recyclinginstructies voor einde levensduur met procedures voor materiaalscheiding
CO2-voetafdrukberekeningen combineren:
- Emissies van ingaande materialen van staalleveranciers
- Bewerkingsemissies berekend uit energieverbruik vermenigvuldigd met Nederlandse netemissiefactor (0,285 kg CO2/kWh)
- Transportemissies van leveranciers naar fabriek
- Totale uitdrukking als kg CO2-equivalent per geproduceerd onderdeel
Digitale implementatie vereist:
- Unieke identificatiecodes via QR-codes, NFC of RFID-tags voor elke productpartij
- Machineleesbare gegevens conform ISO/IEC 15459:2015-standaarden
- Toegankelijkheid via EU-registratiesysteem
- Gegevensbewaring gedurende productlevensduur plus 10 jaar
Vaststaande tijdlijn
- April 2025: Commissie heeft eerste werkplan gepubliceerd met prioritaire productgroepen inclusief ijzer en staal
- Juli 2026: EU digitaal register wordt operationeel
- 2026-2027: Eerste gedelegeerde handelingen voor staal en textiel verwacht
- 2027-2028: Naleving verplicht - 18 maanden na publicatie technische specificaties
Nog in discussie
Specifieke berekeningsmethodieken voor bewerkingsemissies, exacte digitale formaatspecificaties voor gegevensuitwisseling, verificatieprocedures voor door leveranciers verstrekte gegevens, en integratievereisten met bestaande ERP-systemen blijven ongedefinieerd tot publicatie van gedelegeerde handelingen.
2. CSRD (richtlijn duurzaamheidsrapportage)
Waarom dit geldt
Juridische basis: Richtlijn duurzaamheidsrapportage 2022/2464/EU, artikel 3(4). Bedrijven die 2 van 3 criteria gedurende twee opeenvolgende jaren behalen moeten rapporteren.
Bedrijfstrigger: Dit bedrijf behaalt 2 criteria - €100 miljoen omzet (overschrijdt €50 miljoen grens) en waarschijnlijk €25 miljoen+ balanstotaal gezien omzetniveau. Werknemersaantal van 150 valt onder 250-grens, maar 2 van 3 criteria is voldoende voor dekking.
Benodigde gegevens
Rapportage omvat emissies over drie categorieën, milieustatistieken en sociale bestuuringsgegevens.
Scope 1-emissies bevatten:
- Directe CO2 van verwarmingssystemen in de fabriek
- Emissies van bedrijfsvoertuigen
- Eventuele brandstofverbranding ter plaatse voor operaties
Scope 2 dekt:
- Indirecte emissies van elektriciteitsverbruik voor CNC-machines en lasapparatuur berekend als kWh vermenigvuldigd met netemissiefactor
- Faciliteitverlichting en klimaatbeheersing
Scope 3 omvat:
- Waardeketenemsises waaronder staalproductie van MCB en leveranciersbronnen
- Woon-werkverkeer werknemers
- Afvalverwerkingsemissies
- Producttransport naar klanten
Milieustatistieken vereisen:
- Energie-intensiteit gemeten als kWh per ton bewerkt staal
- Materiaalefficiëntie als kg staalinvoer per kg eindproduct
- Waterverbruik in liters per gefabriceerd onderdeel
- Afvalproductie als kg afval per ton productie
Sociale en bestuuringsgegevens omvatten:
- Personeelssamenstelling en diversiteitsstatistieken
- Trainingsuren werknemers en veiligheidsincidenten
- Duurzaamheidsstrategie en emissie-reductiedoelstellingen
- Bestuurlijk toezicht op ESG-zaken
Vaststaande tijdlijn
- 2026: Eerste CSRD-rapport verschuldigd over financieel jaar 2025 voor bedrijven in deze categorie
- Verificatie door derden: Beperkte zekerheid vereist onder CSRD artikel 34
- Formaat: XHTML digitaal formaat voor opname in bestuursverslag
Nog in discussie
December 2025: Omnibus-voorstel stemming kan werknemersgrens verhogen van 250 naar 1000+, wat dit bedrijf mogelijk volledig vrijstelt. EFRAG-vereenvoudigingsvoorstellen kunnen verplichte gegevenspunten verminderen van circa 800 naar 400. Definitieve herzieningen Europese duurzaamheidsrapportagestandaarden wachten op goedkeuring.
Belangrijke bronnen en referenties
Officiële EU-documentatie
- ESPR Verordening 2024/1781 - Volledige tekst van de duurzaam productontwerp verordening
- CSRD Richtlijn 2022/2464 - Volledige tekst van de duurzaamheidsrapportage richtlijn
- Europese Commissie ESPR-pagina
- Europese Commissie CSRD-pagina
Implementatie-ondersteuning
Praktische begeleiding
Samenvatting en aanbevelingen
Voor DPP (digitaal productpaspoort):
- Begin nu met het identificeren van gegevensbronnen in de toeleveringsketen
- Investeer in digitale infrastructuur voor productidentificatie en gegevensbeheer
- Werk samen met staalleveranciers om CO2-voetafdrukgegevens te verkrijgen
- Volg de ontwikkeling van gedelegeerde handelingen in 2026-2027
Voor CSRD (duurzaamheidsrapportage):
- Monitor de Omnibus-voorstellen - stemming december 2025 kan bedrijf vrijstellen
- Bereid voor op rapportage voor 2025 financieel jaar (rapport in 2026) als backup
- Implementeer emissiemeting voor Scope 1, 2 en 3
- Stel duurzaamheidsstrategie en reductiedoelen vast
Algemene voorbereiding:
- Beide regels vereisen substantiële gegevensverzameling en digitale systemen
- Vroege voorbereiding vermindert implementatierisico’s
- Samenwerking met toeleveranciers is cruciaal voor beide regels
- Externe expertise kan waardevol zijn voor complexe aspecten zoals CO2-berekeningen
Gerelateerde begrippen
- EU Regelgeving Impact per bedrijfsgrootte
- Digitaal Productpaspoort (DPP)
- Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD)
- Ecodesign-richtlijn (EcoDesign Directive)
- CO₂-voetafdruk
- Circulaire economie
- Levenscyclusanalyse (LCA)
- Europese Green Deal
← Terug naar Duurzaamheid & Compliance kaart | EU Regelgeving Impact